Sony’den Fotoğraf Tarihine Prestijli Ödül

Sony’den Fotoğraf Tarihine Prestijli Ödül
A+
A-

James Barnor, Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri’nin 20. yılında “Fotoğrafçılığa Olağanüstü Katkı” ödülüne layık görüldü. Gana’nın bağımsızlık sürecinden 1960’ların Londra’sına uzanan kariyeriyle fotoğraf tarihine iz bırakan Barnor’un 50’den fazla eserini bir araya getiren retrospektif sergi, 16 Nisan – 3 Mayıs 2027 tarihleri arasında Londra’daki Somerset House’da ziyaretçilerle buluşacak.

Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri, 2027 “Fotoğrafçılığa Olağanüstü Katkı” ödülünün Ganalı fotoğrafçı James Barnor’a verileceğini açıkladı. Dünya çapındaki fotoğrafçıları 20 yıldır destekleyen ödüller, 20. yılını kutlarken Barnor’u fotoğraf tarihine yaptığı uzun soluklu katkıyla onurlandırıyor.

Haber Detay

Gana’nın ilk foto muhabirlerinden biri olarak tanınan Barnor, ülkesinin 1957’de bağımsızlığa uzanan sürecini belgeledi. İlerleyen yıllarda Gana’nın ilk renkli fotoğraf işleme laboratuvarını kuran fotoğrafçı, Akra’dan Londra’ya uzanan kariyeri boyunca farklı kültürler arasında köprü kurdu.

Barnor, özellikle 1950’lerden 1970’lere uzanan dönemde Siyah toplulukların sosyal yaşamını, stilini ve gündelik hayatını yansıtan portreleriyle tanındı. Akra’daki Ever Young stüdyosundan şehrin sokaklarına ve Londra’nın merkezine uzanan çalışmalarında insanların karakterini ve kimliğini öne çıkararak dönemin gündelik yaşamına ilişkin güçlü bir görsel arşiv oluşturdu.

James Barnor’un 50’den fazla eseri Somerset House’da sergilenecek

James Barnor’un 50’den fazla eserinden oluşan retrospektif sergi, Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri 2027 sergisi kapsamında Londra’daki Somerset House’da özel bir seçkiyle izleyiciyle buluşacak.

Barnor’un Akra’dan Londra’ya uzanan yolculuğunu, renkli fotoğrafçılık eğitimini ve ardından Gana’ya dönüşünü takip eden sergide, sanatçının fotoğraf baskılarının yanı sıra çeşitli belgeler ve hatıra materyalleri de yer alacak. Seçki, Barnor’un onlarca yıla yayılan pratiğini şekillendiren dönemleri ve deneyimleri bir araya getirecek.

Gana’nın bağımsızlığından Swinging London’a uzanan bir kariyer

1929’da Gana’da doğan James Barnor, fotoğrafçılığa kuzeni ve portre fotoğrafçısı J. P. D. Dodoo’nun yanında başladı. 1950’de Gana’da yayın hayatına yeni başlayan Daily Graphic gazetesinin ilk kadrolu fotoğrafçısı oldu.

Ülkenin hızlı bir toplumsal değişimden geçtiği dönemde mitingleri, sokak geçitlerini ve Kwame Nkrumah’ın bağımsızlık ilanı gibi tarihi anları belgeledi. 1953’te Akra’nın Jamestown semtinde Ever Young stüdyosunu açan Barnor; öğrencilerden mağaza çalışanlarına, trafik polislerinden hâkimlere ve siyasi figürlere kadar toplumun farklı kesimlerinden insanları fotoğrafladı.

Bu çalışmalar, bağımsızlığa hazırlanan ve kendi kimliğini yeniden tanımlayan Gana toplumuna ilişkin önemli bir görsel kayıt oluşturdu. Barnor, 1959’da fotoğrafçılık alanındaki teknik bilgisini geliştirmek üzere Birleşik Krallık’a taşındı.

Kent’teki Medway College of Art’ta eğitim aldıktan sonra İngiltere’nin önde gelen renkli fotoğraf laboratuvarlarından Colour Processing Laboratories’de renkli baskı teknisyeni olarak çalışmaya başladı. Bu dönemde, apartheid karşıtı yayınlarıyla tanınan Güney Afrika merkezli Drum dergisi için de fotoğraflar çekti.

Barnor’un Siyah modelleri ve dönemin tanınmış isimlerini konu alan portreleri derginin kapaklarında ve moda sayfalarında yayımlandı. Bu fotoğraflar, Afrika ve diasporanın gelişen görsel kültürünün önemli örnekleri arasında yer alırken sonraki kuşak fotoğrafçılara ve sanatçılara da ilham verdi.

Yaklaşık on yıl sonra Belçika ve Almanya’da Agfa-Gevaert bünyesinde eğitim alan Barnor, şirketin teknik temsilcisi olarak Gana’ya döndü ve ülkenin ilk renkli fotoğraf işleme laboratuvarını kurdu. Renkli fotoğrafçılığı yeni kitlelerle buluştururken fotoğrafçı ve gazeteci olarak çalışmalarını sürdürdü. Çalışmaları, Gana’daki fotoğrafçılık kültürünün gelişiminde ve yeni kuşak fotoğrafçıların önünün açılmasında rol oynadı.

Uluslararası sergilerle devam eden miras

1990’ların başında Londra’ya yerleşen ve bugün de burada yaşayan Barnor’un çalışmaları, dünyanın farklı noktalarında çok sayıda sergi ve yayında yer aldı.

Hans Ulrich Obrist küratörlüğündeki retrospektif sergisi 2021’de Londra’daki Serpentine’de, 2022’de Lugano’daki MASI’de ve 2023’te Detroit Sanat Enstitüsü’nde gösterildi. Matthieu Humery küratörlüğündeki “James Barnor: Stories, Pictures from the Archive (1947–1987)” sergisi 2022’de LUMA Arles’ta açıldı. Aynı yıl Afrikalı fotoğrafçıları desteklemek üzere James Barnor Ödülü hayata geçirildi.

“James Barnor, Studio of Life” sergisi 2023’te Anvers’teki FOMU’da ziyaretçilerle buluştu. Fotoğrafçının 95. doğum gününü kutlayan James Barnor 95 festivali ise Mayıs 2024’te Akra ve Tamale’de bir ay süren programla gerçekleştirildi.

Barnor’un çalışmaları 2025’te New York’taki Modern Sanat Müzesi’nin (MoMA) “Ideas of Africa: Portraiture and Political Imagination” sergisinde, 2026’da ise Fondation Cartier pour l’art contemporain’da düzenlenen Ibrahim Mahama’nın “Le Temps des Récoltes” sergisinde yer aldı.

James Barnor, ödüle ilişkin değerlendirmesinde şunları söyledi:

“Bu ödülü almaktan büyük onur duyuyorum. Fotoğrafçı bir ailede büyüdüğüm için kendimi her zaman şanslı hissettim ve karşıma çıkan her fırsattan öğrenmeye çalıştım. Akra’da stüdyomu açtığımda çalışmalarımın beni Gana’nın bağımsızlık sürecinden Londra’ya, oradan yeniden Gana’ya uzanan böylesine uzun bir yolculuğa çıkaracağını hiç düşünmemiştim. Fotoğraf makinem hayatım boyunca yol arkadaşım oldu ve bundan hiçbir zaman pişmanlık duymadım. Nereye gidersem gideyim, öğrendiklerimi başkalarıyla paylaşabilmek için öğrenmeye devam ettim. Bugün bunun her zamankinden daha önemli olduğuna inanıyorum. Yeni nesil fotoğrafçıların önünde büyük fırsatlar var. Umarım bu sergi onlara meraklarını korumaları, kendi hikâyelerini anlatmaları ve öğrendiklerini başkalarına aktarmaları için ilham verir.”

Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri’nin “Fotoğrafçılığa Olağanüstü Katkı” ödülü, çalışmaları fotoğraf sanatının gelişiminde önemli rol oynayan isimleri onurlandırıyor. Barnor; Martin Parr (2017), Graciela Iturbide (2021), Edward Burtynsky (2022), Sebastião Salgado (2024), Susan Meiselas (2025) ve Joel Meyerowitz’in (2026) de aralarında bulunduğu ödül sahipleri arasına katılıyor.

James Barnor’a ödülü, 15 Nisan 2027’de Londra’da düzenlenecek Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri yıllık gala töreninde takdim edilecek. Gecede 2027 Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri’nin genel kazananları da açıklanacak.

James Barnor hakkında

1929’da Gana’da doğan James Barnor, fotoğrafçılık kariyerine Akra’da başladı ve burada Ever Young stüdyosunu kurdu. Gana’nın bağımsızlığa uzanan sürecini belgeleyen Barnor, Londra merkezli Daily Mirror Group tarafından Gana’da yayımlanan The Daily Graphic gazetesiyle çalışan ilk foto muhabirlerinden biri oldu.

Gana’nın bağımsızlığından iki yıl sonra, 1959’da fotoğrafçılık alanındaki teknik bilgisini geliştirmek üzere Londra’ya taşındı. Medway College of Art’ta eğitim alan Barnor, renkli fotoğrafçılıkta uzmanlaştı. Çalışmaları, 1951’de Güney Afrika’da kurulan ve apartheid karşıtı hareketin önemli yayınlarından biri hâline gelen Drum dergisinin kapaklarında ve sayfalarında yer aldı. Bu dönemde “Swinging London”ın ruhunu ve İngiliz başkentindeki Afrika diasporasının yaşamını da fotoğrafladı.

1960’ların sonlarında Agfa-Gevaert bünyesinde çalışmaya başlayan Barnor, daha sonra Gana’ya dönerek ülkenin ilk renkli fotoğraf işleme laboratuvarını kurdu. Sonraki 20 yıl boyunca Gana’da yaşamaya devam etti; kurduğu Studio X23’te serbest fotoğrafçı olarak çalıştı ve Akra’daki çeşitli kamu kurumları için projeler gerçekleştirdi.

Bugün Birleşik Krallık’ta yaşayan Barnor, çalışmalarını sürdürürken bilgi ve deneyimini yeni kuşak fotoğrafçılarla paylaşmaya devam ediyor. Eserleri; Modern Sanat Müzesi (MoMA), Tate, Victoria and Albert Museum, National Portrait Gallery, Centre Pompidou, Musée du quai Branly – Jacques Chirac, Detroit Institute of Arts, Washington D.C.’deki National Gallery of Art ve Photo Elysée dahil olmak üzere dünyanın önde gelen kurumlarının koleksiyonlarında yer alıyor.

Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri hakkında

Creo’nun fotoğrafçılık kolu World Photography Organisation tarafından düzenlenen Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri, uluslararası fotoğraf takviminin önde gelen etkinlikleri arasında yer alıyor.

20. yılını kutlayan ödüller, çağdaş fotoğrafçıların çalışmalarını görünür kılmayı ve görsel hikâye anlatımındaki farklı yaklaşımları uluslararası bir platformda buluşturmayı amaçlıyor. Fotoğrafçılara çalışmalarını küresel kitlelerle buluşturma, kariyerlerini geliştirecek fırsatlara erişme ve uluslararası görünürlük kazanma imkânı sunuyor.

Kazanan fotoğrafçılar Sony Dijital Görüntüleme ekipmanları ve nakit ödüllerin yanı sıra, Londra’daki Somerset House’da düzenlenen yıllık sergide çalışmalarını sergileme fırsatı elde ediyor. Londra sergisinin ardından seçilen çalışmalar farklı ülkelerde düzenlenen uluslararası sergilerle izleyicilerle buluşuyor.

Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri, her yıl “Fotoğrafçılığa Olağanüstü Katkı” ödülüyle fotoğraf sanatına önemli katkılar sunan isimleri de onurlandırıyor. James Barnor, 2027 ödülünün sahibi olarak Martin Parr (2017), Graciela Iturbide (2021), Sebastião Salgado (2024) ve Joel Meyerowitz (2026) gibi isimlerin yer aldığı listeye katılıyor.

Dünya Fotoğraf Örgütü hakkında

Dünya Fotoğraf Örgütü (World Photography Organisation), fotoğraf kültürünün gelişmesine ve ilerlemesine katkı sunan küresel bir platformdur. Programları ve yarışmalarıyla fotoğraf alanında çalışan sanatçılara yeni fırsatlar sunarken, üretilen çalışmalar etrafındaki diyaloğun genişlemesini de destekliyor.

Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri, Dünya Fotoğraf Örgütü’nün ana programını oluşturuyor. 2007’de hayata geçirilen ödüller, dünyanın en büyük ve en prestijli fotoğraf yarışmaları arasında yer alıyor. Hem tanınmış hem de yeni yeteneklerin çalışmalarını görünür kılıyor ve her yıl dünya çapında düzenlenen sergileriyle on binlerce ziyaretçiyi ağırlıyor.

Dünya Fotoğraf Örgütü, fotoğraf, sinema ve çağdaş sanat alanlarında etkinlikler ve programlar düzenleyen Creo’nun fotoğrafçılık kolu olarak faaliyet gösteriyor.

Creo hakkında

Creo, fotoğraf, sinema ve çağdaş sanat alanlarında etkinlikler ve programlar geliştiren ve hayata geçiren uluslararası bir platformdur. 2007’de World Photography Organisation adıyla kurulan Creo, zaman içinde faaliyet alanını genişleterek yaratıcılar için yeni fırsatlar oluşturmayı ve kültürel programlarının erişimini artırmayı sürdürdü.

Creo’nun öne çıkan projeleri arasında Sony Dünya Fotoğrafçılık Ödülleri, Sony Geleceğin Film Yapımcıları Ödülleri ve PHOTOFAIRS yer alıyor. Angus Montgomery Arts ile iş birliği içinde çalışan Creo, dünyanın önde gelen sanat fuarlarını da kapsayan farklı girişimlerin hayata geçirilmesine katkı sunuyor.

Latince “yaratırım” anlamına gelen kelimeden adını alan Creo, yaratıcı sesleri desteklemeyi ve onlara daha fazla görünürlük ve ifade alanı sunmayı amaçlıyor.

Sony hakkında

Sony Şirketi, tamamı Sony Grup Şirketlerine ait olan bir yan kuruluştur ve Sony Grubundaki Eğlence, Teknoloji ve Hizmetler (ET&S) alanlarından sorumludur. Şirket, “teknolojiyi ve yeni zorlukları takip ederek, insanlara ve topluma dünya çapında Kando ve Anshin sunmaya devam etme” vizyonuyla Sony Grubuna teknoloji desteği sağlamayı ve yaratıcılarla birlikte geleceğin eğlencesini oluşturmayı hedefliyor.

Kando, Japoncada “duygu” anlamına geliyor. Anshin ise gönül rahatlığı, güvence, güvenilirlik ve güven gibi çeşitli anlamlar taşıyor.