Coface, 15 Eylül 2026’da yayımladığı Birleşik Krallık şirketlerinin ödeme davranışlarına ilişkin araştırmasının ikinci edisyonunda, işletmelerin nakit akışlarını korumaya daha fazla odaklandığını ve finansal yükümlülüklerini karşılamakta zorlandığını ortaya koydu. Ödeme vadelerini uzatan şirketler, tedarik zinciri aksaklıklarının etkisiyle durağan bir döngüde kalırken kârlılık hassas bir dengede seyrediyor ve yatırım yapma konusundaki güven zayıflıyor.
Araştırma, Temmuz 2026’da 608 şirketin katılımıyla gerçekleştirildi. Bulgulara göre Birleşik Krallık’taki şirketlerin %89’u geçtiğimiz yıl ödeme gecikmesi yaşadı. Ortalama gecikme süresi, bir yıl öncesine göre iki gün uzayarak 34 güne ulaştı.
Müşteriler, gecikmelerin başlıca nedeni olarak finansal güçlükleri (%37) gösterirken organizasyonel sorunlar %26 ile ikinci sırada yer aldı. Hiçbir sektörde ödeme davranışlarında net bir iyileşme görülmedi.
Artan Çin rekabeti, ABD’nin yükselen gümrük tarifeleri ve İran’ın dahil olduğu çatışmayla bağlantılı tedarik zinciri aksaklıkları nedeniyle kâğıt ve ahşap, metal, otomotiv ve taşımacılık sektörlerinde belirgin bozulmalar yaşandı. Katılımcıların %57’si, makroekonomik koşulların zorlaşmasıyla önümüzdeki 12 ayda geç ödemelerin artmasını bekliyor. Geçen yıl bu yönde beklenti bildiren şirketlerin oranı %37 seviyesindeydi.
Birleşik Krallık’ta vadeli ödeme imkânı sunmak yaygınlığını koruyor. Katılımcıların yalnızca %1,6’sı ödeme vadesi sunmadığını belirtirken, ortalama vade önceki yıllara kıyasla altı gün uzayarak 57 güne çıktı. Bu süre, Birleşik Krallık’ı Avrupa’da bildirilen en uzun ödeme vadelerine sahip ülkeler arasına taşıyor.
Büyük şirketlerin üçte biri 90 günü aşan ödeme vadeleri sunarken, mikro ve küçük işletmelerde bu oran %12 seviyesinde kalıyor. En uzun vadeler enerji, plastik, kimya ve otomotiv gibi imalat ve sanayi sektörlerinde görülüyor. Ağırlıklı olarak iç pazara yönelik faaliyet gösteren konaklama, turizm, ilaç ve sağlık gibi hizmet sektörleri ise daha sıkı nakit akışı yönetimi nedeniyle genel olarak daha kısa ödeme vadeleri uyguluyor.
Coface Birleşik Krallık ve İrlanda Ülke Müdürü Benoit Urbin, uzayan ödeme vadelerinin KOBİ’ler üzerindeki baskıyı artırdığını belirtti. Büyük şirketlerin geciken ödemeleri karşılayabilecek finansal güce sahip olduğunu söyleyen Urbin, birçok küçük işletmenin ayakta kalabilmek için nakit akışını dikkatle yönetmek zorunda kaldığını ifade etti.
Urbin, ekonomik koşulların daha da zorlaşmasının beklendiği bir ortamda tahsilat için beklenen her ilave günün, küçük işletmelerin büyüme ve yeni şoklara karşı dayanıklılık gösterme kapasitesini sınırladığını kaydetti.
Yapay zekâ kullanan şirketlerin %80’i, bu teknolojinin dış hizmet sağlayıcılarla çalışma biçimlerini değiştirdiğini belirtiyor. Şirketlerin çoğu, yapay zekâ kullanımıyla birlikte dışarıdan uzmanlık desteği alma ihtiyacının azalmadığını, aksine arttığını bildiriyor. Araştırma, yapay zekânın tedarikçilere yapılan harcamaları azaltmak yerine işletmeler için yeni bir maliyet kalemi yarattığına işaret ediyor.
Büyük şirketlerde müşteri desteği, dış kaynak kullanımını artıranlara kıyasla daha fazla şirketin faaliyetlerini kendi bünyesine taşıdığını bildirdiği tek alan olarak öne çıkıyor. Araştırma bulguları, çeşitli sektörlerde yapay zekâya maruz kalma düzeyinin artması ile yükselen iflas oranları arasında bağlantı olduğuna da işaret ediyor. Yapay zekâyla bağlantılı talep genel olarak artarken teknolojik değişime uyum sağlayamayan tedarikçiler daha fazla baskıyla karşı karşıya kalabiliyor.
Araştırmaya katılan şirketlerin %45’i, Birleşik Krallık ekonomisinin önümüzdeki 12 ayda kötüleşmesini beklerken %25’i ekonomik koşulların iyileşeceğini öngörüyor. Buna karşın şirketlerin %51’i önümüzdeki dönemde kârlarının artmasını bekliyor.
Bu iyimserliğin önemli bir bölümü, maliyetlerin düşürülmesine ve ödeme vadelerinin uzatılmasıyla nakit akışının sıkı biçimde yönetilmesine dayanıyor. Bu durum kâr marjlarını hassas bir dengede bırakırken, yüksek faiz oranları işletmeler açısından en önemli endişe kaynağı olmayı sürdürüyor. Borçlanma maliyetlerinin uzun süre yüksek seviyelerde kalması, kârlılıkta elde edilen kazanımları aşındırabilir.
Ticari alacak risk yönetimi alanında 80 yıllık deneyime sahip Coface, şirketlerin belirsiz ve değişken ekonomik koşullarda büyümelerine ve faaliyetlerini sürdürmelerine destek oluyor. Şirket, büyüklükleri, faaliyet gösterdikleri sektör veya bulundukları coğrafyadan bağımsız olarak yaklaşık 200 pazarda 100 bin müşterisine ticari alacak sigortası, ticari bilgi, alacak tahsilatı, tek risk sigortası, kefalet ve faktoring çözümleri sunuyor.
Coface, uzmanlığını ve ileri teknolojiyi kullanarak şirketlerin yurt içi ve ihracat pazarlarındaki ticari faaliyetlerini destekliyor. Şirket, 2025 yılında yaklaşık 5 bin 511 çalışanıyla 1,84 milyar euro ciro elde etti.
