Türkiye’de imalat sanayisinin GSYH içindeki payı 2021’de yüzde 22,1 iken 2025’te yüzde 15,6’ya geriledi. GNC Makina Yönetim Kurulu Başkanı Gökhan Çetinkaya, sanayinin ekonomideki göreli ağırlığındaki bu değişimin üretim yatırımlarının önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti. Çetinkaya, yeni dönemde makine yatırımlarında kapasite artışının yanı sıra verimlilik, otomasyon ve mühendislik çözümlerinin öne çıkacağını vurguladı.
Türkiye sanayisi, finansman maliyetleri, üretim giderleri ve küresel ekonomik gelişmelerin etkisiyle yatırım kararlarında daha temkinli bir dönemden geçiyor. İmalat sanayisinin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payının 2021’de yüzde 22,1’den 2025’te yüzde 15,6’ya gerilemesi, sanayinin ekonomi içindeki göreli ağırlığına ilişkin dikkat çekici bir tablo ortaya koyuyor.
Dört yılda yaşanan 6,5 puanlık düşüş, üretim altyapısının güçlendirilmesi ve yatırımların sürdürülebilirliği konusunu yeniden gündeme taşıyor.
Takım Tezgâhları Sanayici ve İş İnsanları Derneği (TİAD) tarafından yayımlanan 2025 Sektör Raporu’na göre Türkiye’de takım tezgâhları pazarının yurt içi kullanım hacmi, 2025 yılında yüzde 9,1 azalarak 1,65 milyar dolar seviyesine geriledi. Aynı dönemde yerli üretim 783 milyon dolar, ihracat 677 milyon dolar ve ithalat 1,54 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Gökhan Çetinkaya, imalat sanayisinin ekonomideki ağırlığındaki gerilemenin üretim yatırımları açısından önemli bir uyarı niteliği taşıdığını belirterek sanayicinin yatırım yaklaşımında da yeni bir döneme girildiğine dikkat çekti.
Ekonomik koşullar, sanayi kuruluşlarının makine yatırımlarını daha kapsamlı değerlendirmesine neden oluyor. Finansmana erişim, enerji tüketimi, bakım giderleri ve yatırımın geri dönüş süresi karar süreçlerinde daha fazla önem kazanıyor.
Yeni yatırımlarını sürdüren işletmeler, yalnızca üretim kapasitesini artıracak makinelere değil, mevcut kaynaklarla daha yüksek üretim performansı sağlayacak teknolojilere de yöneliyor.
Çetinkaya, değişen yatırım yaklaşımını şöyle değerlendirdi: “İmalat sanayisinin ekonomi içindeki payındaki gerileme üzerinde dikkatle durmamız gerekiyor. Üretim; teknoloji, nitelikli istihdam, ihracat ve rekabet gücü anlamına geliyor. Bugün ertelenen bir makine yatırımı veya modernizasyon projesi, gelecekteki üretim kapasitesini de etkiliyor.”
“Sanayicilerimizin yatırım yapma ihtiyacı devam ediyor ancak karar süreçlerinde verimlilik ve maliyet avantajı çok daha belirleyici hâle geldi. Artık makinenin satın alma bedelinin yanında enerji tüketimi, üretim hızı, hassasiyet ve toplam sahip olma maliyeti birlikte değerlendiriliyor.”
Yatırım kararlarının daha seçici hâle gelmesi, CNC teknolojileri, otomasyon sistemleri, robotik uygulamalar ve üretim yazılımlarına yönelik ihtiyacı da şekillendiriyor. Daha kısa çevrim süreleri, düşük hata oranı, enerji tasarrufu ve sürdürülebilir kalite, yeni makine yatırımlarında öne çıkan kriterler arasında yer alıyor.
Çetinkaya, bu dönüşümün takım tezgâhları sektöründeki rekabet anlayışını da değiştirdiğini belirterek şunları söyledi: “Sanayicinin ihtiyacı yalnızca yeni bir makine satın almak değil, üretim süreçlerinden daha yüksek verim elde etmek. Yüksek hassasiyetli tezgâhlar, otomasyon ve doğru mühendislik çözümleri işletmelerin rekabet gücünü doğrudan etkiliyor.”
“Önümüzdeki dönemde yatırım yapacak şirketlerin, makinenin üretim hattına sağlayacağı katkıyı ve uzun vadeli maliyet avantajını daha fazla dikkate alacağını düşünüyoruz.”
Takım tezgâhları gibi yüksek yatırım maliyeti gerektiren alanlarda finansmana erişim, sanayicinin teknolojiye ulaşmasını etkileyen temel unsurlar arasında bulunuyor. Vadeli satış ve leasing gibi alternatif modeller, işletmelerin nakit akışını koruyarak yatırımlarını sürdürebilmesine katkı sağlayabiliyor.
Değişen yatırım anlayışı, makine tedarikçilerinin rolünü de dönüştürüyor. Makine seçimi, üretim hattı planlaması, otomasyon entegrasyonu ve satış sonrası hizmetlerin birlikte değerlendirilmesi yatırımların verimliliği açısından önem taşıyor. GNC Makina da müşterilerinin üretim ihtiyaçlarını analiz eden mühendislik odaklı çözüm yaklaşımını güçlendiriyor.
Gökhan Çetinkaya, sektörün geleceğine ilişkin değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı: “Güçlü bir ekonomi, güçlü bir üretim tabanı gerektiriyor. Türkiye’nin üretim tecrübesini ve sanayi altyapısını daha ileriye taşıması için teknoloji yatırımlarını ve mühendislik kapasitesini geliştirmesi önemli.”
“Bunun için sanayicinin öngörülebilir maliyetlere, erişilebilir yatırım finansmanına ve verimlilik artışını destekleyen çözümlere ihtiyacı var. Önümüzdeki dönemde rekabet, yalnızca makine ve fiyat üzerinden şekillenmeyecek. Doğru teknolojiyi seçmek, üretim süreçlerini iyileştirmek ve sürdürülebilir hizmet sunmak belirleyici olacak.”
“GNC Makina olarak müşterilerimizin üretim hedeflerine ulaşmalarını destekleyen çözüm ortağı olmayı sürdüreceğiz.”
